Με την παρ. 1 του άρθρου 131 του ν.5224/2025 (Α΄ 142) προστέθηκε άρθρο 78Α στο ν.4957/2022 (Α΄141) με το οποίο ρυθμίζεται εφεξής το ζήτημα των κατατάξεων σε Τμήματα ή Μονοτμηματικές Σχολές των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων.
Συνεπεία αυτού, με την περ. (α) του άρθρου 156 του ν.5224/2025 καταργήθηκε ρητώς το άρθρο 15 του ν.3404/2005 (Α΄ 260) με το οποίο ρυθμίζονταν αντιστοίχως τα σχετικά ζητήματα έως την έναρξη ισχύος του ν.5224/2025.
Περαιτέρω, με την παρ. 2 του άρθρου 131 του ν.5224/2025 προστέθηκε νέα παρ. 6 στο άρθρο 417 του ν.4957/2022 παρέχοντας εξουσιοδότηση για τη ρύθμιση διαδικαστικών θεμάτων με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού ενώ με την παρ. 3 του ίδιου άρθρου διατηρήθηκε, για το μεταβατικό διάστημα, σε ισχύ η υπό στοιχεία
Φ1/192329/Β3/13.12.2013 απόφαση του Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων «Διαδικασία κατάταξης πτυχιούχων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης» (Β΄ 3185) με την οποία ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με την διαδικασία των κατατάξεων σε Τμήματα ή Μονοτμηματικές Σχολές των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων έως την έκδοση της απόφασης της παρ. 6 του άρθρου 417.
Εν προκειμένω, η παρ. 5α του καταργηθέντος άρθρου 15 του ν. 3404/2005 όριζε ότι «Θέσεις εισακτέων που έμειναν κενές κατά τις κατατακτήριες εξετάσεις 2016-2017, καλύπτονται μέχρις εξαντλήσεως του προβλεπόμενου ποσοστού εισακτέων, με την κατάταξη, ως επιτυχόντων, υποψηφίων κατά φθίνουσα σειρά συνολικής βαθμολογίας εφόσον αυτή είναι τουλάχιστον τριάντα (30) μονάδες και ανεξαρτήτως της επίδοσής τους σε επιμέρους μαθήματα. Οι ανωτέρω κατατασσόμενοι ως επιτυχόντες εισακτέοι εγγράφονται, για το ακαδημαϊκό έτος 2017-2018, στο α΄ εξάμηνο σπουδών του οικείου Τμήματος. Η διάταξη του πρώτου εδαφίου ισχύει και για τις κατατακτήριες εξετάσεις των επόμενων ακαδημαϊκών ετών έως την έκδοση του Εσωτερικού Κανονισμού του οικείου Α.Ε.Ι.» Από την προπαρατεθείσα διάταξη προκύπτει το εν λόγω ζήτημα ρυθμιζόταν προσωρινά στην ως άνω παράγραφο μέχρι την έκδοση του εσωτερικού κανονισμού του Α.Ε.Ι. οπότε και η σχετική ρύθμιση θα περιλαμβανόταν στον εσωτερικό κανονισμό.
Περαιτέρω, κατόπιν ερωτημάτων που υποβλήθηκαν προς την υπηρεσία μας για τη διενέργεια των κατατακτήριων εξετάσεων του ακαδημαϊκού έτους 2025-2026, εξεδόθη η με αριθμ. πρωτ. 135234/Ζ1/24-10-2025 σχετική διευκρινιστική εγκύκλιος του Υ.ΠΑΙ.Θ.Α. με θέμα «Παροχή διευκρινίσεων σχετικά με την εφαρμογή του άρθρου 78Α του ν. 4957/2022
(Α΄141) περί κατατάξεων σε Τμήματα ή Μονοτμηματικές Σχολές των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων» (ΑΔΑ:61Ζ046ΝΚΠΔ-ΙΣΩ) στην οποία διευκρινίζεται, μεταξύ άλλων, ότι «Οι επικείμενες κατατάξεις για το ακαδημαϊκό έτος 2025 – 2026 θα διεξαχθούν σύμφωνα με το άρθρο 78Α του ν. 4957/2022 τόσο ως προς τον καθορισμό του ποσοστού επί του
αριθμού των εισακτέων ανά Τμήμα/Σχολή όσο και ως προς τους δικαιούχους συμμετοχής στη διαδικασία κατατάξεων. Η υπό στοιχεία Φ1/192329/Β3/13.12.2013 απόφαση του Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων «Διαδικασία κατάταξης πτυχιούχων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης» εξακολουθεί και ισχύει κατά το μέτρο που δεν έρχεται σε αντίθεση με τις διατάξεις
του άρθρου 78Α του ν.4957/2022. Κατόπιν τούτου για θέματα σχετικά με τη διαδικασία, τον χρόνο διενέργειας των εξετάσεων, τη συμμετοχή των υποψηφίων με αναπηρία και ειδικές μαθησιακές ανάγκες, τα απαιτούμενα προς προσκόμιση δικαιολογητικά και λοιπά ζητήματα, εφαρμόζεται η ως άνω απόφαση κατά το μέτρο που δεν έρχεται σε αντίθεση με τις
διατάξεις του άρθρου 78Α του ν. 4957/2022 (π.χ. προσκόμιση του πιστοποιητικού της παρ. 1 του άρθρου 76 για τους δικαιούχους της κατηγορίας της περ. ε) της παρ. 1 του άρθρου 78Α)».
Εν όψει των ανωτέρω, διευκρινίζονται τα εξής:
(α) Η κατάργηση του άρθρου 15 του ν. 3404/2005 είναι συνολική και προφανώς αφορά την μορφή του εν λόγω άρθρου κατά το χρόνο έναρξης ισχύος του ν. 5224/2025. Όταν μια διάταξη νόμου καταργείται ρητώς, η κατάργηση καταλαμβάνει το αρχικό κείμενο της διάταξης καθώς και όλες τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις, αντικαταστάσεις ή συμπληρώσεις της διάταξης αυτής εκτός εάν ο νεότερος νόμος περιλαμβάνει ειδική διάταξη που να διασώζει μέρος των παλαιών ρυθμίσεων, πράγμα που εδώ δεν υφίσταται. Εν όψει αυτού, από την έναρξη ισχύος του ν. 5224/2025 έχει καταργηθεί και η παρ. 5α του άρθρου 15 του ν. 3404/2005 περί δυνατότητας κάλυψης κενών θέσεων.
(β) Η μεταβατικώς εφαρμοζόμενη υπό στοιχεία Φ1/192329/Β3/13.12.2013 απόφαση του Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων «Διαδικασία κατάταξης πτυχιούχων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης», εξακολουθεί και εφαρμόζεται κατά το μέτρο που δεν έρχεται σε αντίθεση με τις διατάξεις του άρθρου 78Α του ν. 4957/2022. Τόσο το άρθρο 78Α του ν. 4957/2022
όσο και η προαναφερθείσα υπουργική απόφαση δεν περιλαμβάνει διάταξη περί κάλυψης κενών θέσεων.
(γ) Τέλος, σύμφωνα με την παρ. 6 του αρ. 417 του ν. 4957/2022 «Με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού καθορίζονται η διαδικασία, η προθεσμία υποβολής αιτήσεων, οι προϋποθέσεις, τα αρμόδια όργανα αξιολόγησης, η ελάχιστη επίδοση των υποψηφίων, η δυνατότητα κάλυψης κενών θέσεων και κάθε άλλο ειδικό ζήτημα ή λεπτομέρεια για
την εφαρμογή του άρθρου 78Α». Η εν λόγω εκδοθησόμενη απόφαση θα ρυθμίζει τα διαδικαστικά ζητήματα από την εφαρμογή του άρθρου 78Α κατ΄ αντιστοιχία με την μεταβατικώς εφαρμοζόμενη υπ΄αριθμ. Φ1/192329/Β3/13.12.2013 υπουργική απόφαση δύναται να περιλαμβάνει και ρυθμίσεις σχετικά με τη δυνατότητα κάλυψης των κενών θέσεων, σε κάθε
όμως περίπτωση αυτή θα ισχύει από τις κατατακτήριες εξετάσεις που θα διεξαχθούν μετά την έκδοση της εν λόγω υπουργικής απόφασης.